Młodzi ludzie a alkohol

Młodzi ludzie a alkohol

Jednym z częstych zachowań ryzykownych podejmowanych przez nastolatki jest sięganie po substancje psychoaktywne, które oddziałują na emocje, postrzeganie, myśli oraz ocenę rzeczywistości. Jedną z takich substancji jest alkohol, który jest najpowszechniej używana przez młodzież substancją psychoaktywną. Sięgają po nią już dzieci 10–11-letnie. Wraz z upływem lat, coraz więcej chłopców i dziewcząt dołącza do grupy osób, która ma już za sobą inicjację alkoholową. W grupie 17–18-latków zdecydowana większość młodych ludzi (ponad 90%) potwierdza w badaniach, że pił już w swoim życiu alkohol. Jednocześnie alkohol jest istotnym zagrożeniem dla zdrowia, życia i prawidłowego rozwoju młodych ludzi. Warto więc, by dorośli byli przygotowani do rozmów z młodzieżą na temat konsekwencji sięgania po alkohol.

Źródłem informacji o rozpowszechnieniu alkoholu wśród dzieci i nastolatków są m.in. projekty badawcze: Health Behaviour in School-Aged Children. A WHO Cross-National Study (HBSC), The European School Survey Project on Alcohol and Drugs (ESPAD), Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) (prowadzące badania na zlecenie Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii) oraz warszawskie badania mokotowskie.

Pierwsze kontakty z alkoholem

Wyniki badań HBSC wskazują, że średni wiek inicjacji alkoholowej wynosi obecnie 13 lat, zaś średni wiek, w którym młodzież upija się po raz pierwszy to 14 lat. Po alkohol sięgają już dzieci uczęszczające do klas IV i V szkół podstawowych. W 2014 roku aż 25% 11-letnich chłopców oraz 14% 11-letnich dziewczynek przyznało się do próbowania alkoholu. Im młodzież jest starsza, tym więcej chłopców i dziewcząt ma za sobą próby picia alkoholu. Wśród 13-latków sięganie po alkohol potwierdziło już 39% chłopców i tyle samo dziewcząt. W przypadku młodzieży 15-letniej większość z nich miała już za sobą doświadczenia z alkoholem (70% badanych). Nieco wyższe wyniki uzyskano w 2015 roku w projekcie ESPAD, w którym stwierdzono, że 84% 15-letnich chłopców oraz 83% 15-letnich dziewcząt piło alkohol kiedykolwiek w życiu. W grupie 17-18-latków zdecydowana większość młodych ludzi (ponad 90%) piła w swoim życiu alkohol.

Upijanie się

Choć każde użycie alkoholu przez młodego człowieka jest ryzykowne z perspektywy jego rozwoju, zdrowia i życia, bardziej niepokojące są dane dotyczące upijania się przez nastolatków – upijają się już bowiem 11-letnie dzieci. Według danych z badań HBSC 2,4% 11-letnich chłopców nadużyło alkoholu co najmniej 2 razy w życiu, w przypadku dziewcząt był to 1%. Im młodzież jest starsza, tym odsetek respondentów przyznających się do doświadczen z nadmiernym spożyciem alkoholu.. W projekcie HBSC upicie się przynajmniej 2 razy w życiu potwierdziło 9% chłopców oraz 6,4% 13-letnich dziewcząt. Wśród 15-latków upijający się – zarówno chłopcy, jak i dziewczęta, stanowili już ¼ badanych. Badania ESPAD z kolei pokazują, że gdy młodzież zbliża się do 18 roku życia, większość z nich (prawie 70% chłopców oraz 60% dziewcząt) przynajmniej raz wypiła aż tyle alkoholu, by się zataczać, bełkotać i nie pamiętać tego, co się wydarzyło.

Sukces profilaktyczny – spadek rozpowszechnienia

Przytoczone dane wskazują, że picie alkoholu przez nastolatków stanowi poważny problem. Należy jednak podkreślić, że w ostatnich latach obserwowany jest spadek rozpowszechnienia picia alkoholu wśród młodzieży. Wskazują na to badania HBSC, ESPAD, a także lokalne badania mokotowskie. Wspomniane badania mają bardzo długą tradycję, pierwszy pomiar kontaktów 15-latków z substancjami psychoaktywnymi miał bowiem miejsce w 1984 roku. W badaniach mokotowskich przeprowadzonych w 1988 roku około 30% uczniów potwierdzało picie piwa, wina lub wódki w ostatnich 30 dniach przed badaniem. W przypadku młodzieży sięganie po alkohol przynajmniej raz w miesiącu traktowane jest jako częste używanie tej substancji psychoaktywnej. W roku 1992 odsetek wynosił już około 50% i pozostawał na tak wysokim poziomie do 2008 roku. Podobne obserwacje dotyczyły upijania się przez nastolatków. W ostatnich pomiarach w 2012 oraz 2016 nastąpiło natomiast znaczne ograniczenie kontaktów 15-letniej młodzieży z napojami alkoholowymi, wzrósł także odsetek abstynentów, czyli nastolatków, którzy nigdy w życiu nie pili alkoholu. Choć upijanie się nadal dotyczy w znacznie większym stopniu chłopców niż dziewcząt, prowadzone w ostatnich latach badania wskazują, że pomiędzy chłopcami i dziewczętami zanikania różnica w zakresie częstotliwości używania alkoholu. Na przykład, w przytaczanych badaniach mokotowskich z 2016 roku nie odnotowano znaczących różnic pomiędzy chłopcami a dziewczętami w częstości sięgania po alkohol.

Mądra Ochrona: Przeczytaj również…

  1. Dobre praktyki

    Podczas konferencji „Dobre praktyki dla Mazowsza w zakresie profilaktyki uzależnień” (Warszawa, 2019) zorganizowanej przez Mazowieckie (…)

    Mądra Ochrona
  2. Znajdziesz mnie? Interaktywna aplikacja profilaktyczno-edukacyjna na urządzenia mobilne i stacjonarne dla młodzieży

    Aplikacja powstała z myślą o młodych ludziach w wieku 14 – 17 lat, które lubią uczyć się, bawiąc się przy tym jednocześnie. Skierowana (…)

    Mądra Ochrona
  3. Wybierz 9 miesięcy ciąży bez alkoholu!

    Picie alkoholu przez kobietę w trakcie ciąży jest jednym z czynników, który może doprowadzić do poważnych zaburzeń u dziecka, wpływających (…)

    Mądra Ochrona
  4. Punkty konsultacyjne programu "Pomarańczowa Linia"!

    Rodzice i opiekunowie, którzy niepokoją się o zdrowie i bezpieczeństwo swojego dziecka w związku z sięganiem przez nie po alkohol lub inne (…)

    Mądra Ochrona

Newsletter

Potrzebujesz pomocy?

Niepokoisz się o swoje dziecko? Zastanawiasz się, gdzie w Twojej okolicy możesz uzyskać wsparcie? Sprawdź to w bazie placówek.

Przejdź do bazy placówek

Nasz portal korzysta z anonimowych plików Cookies w celu świadczenia lepszej jakości usług. Więcej informacji na ten temat w polityce prywatności.